Sytze Rijpkema beeld: JA21
Het schrijnende woningtekort raakt ook de meer conservatieve, religieus georiënteerde of rechtse kiezer. Wat zijn de plannen van JA21, CDA, CU, Hart voor Amsterdam/ Partij voor de Ouderen, BBB en 50Plus voor de Amsterdamse woningmarkt. De misschien meest opvallende keuze is te vinden bij Sytze Rijpkema, de nieuwe lijsttrekker van JA21. ‘Sloop op termijn de Stopera om plaats te maken voor een nieuwe woonwijk voor de normale Amsterdammer’.
JA21
‘Amsterdam moet bouwen. Er zijn te weinig woningen voor generaties Amsterdammers die het ouderlijk huis willen verlaten, of voor ouderen die willen doorstromen’, schrijft Rijpkema in ‘De Juiste Aanpak voor Amsterdam’. En dat lukt volgens hem alleen als het roer om gaat. JA21 kiest voor pragmatische oplossingen. Binnen de gemeentebegroting moet een vast percentage beschikbaar zijn voor woningbouwinvesteringen. Door ‘straatjes erbij’ aan de randen van de stad en waar ook maar mogelijk ‘inbreiding’ kan vervolgens het woningaanbod al op korte termijn flink toenemen. De bouw van woningen laat JA21 zoveel als mogelijk worden over aan de markt. Met zo min mogelijk verplichte bouwpercentages voor verschillende woningcategorieën of belemmerende duurzaamheidsmaatregelen. En versnelling van vergunningsprocedures.
Lees meer: Dossier Gemeenteraadsverkiezingen
JA21 wil vooral minder nieuwe sociale huurwoningen en meer bouwen in het middensegment. Door gebrek aan betaalbare koopwoningen en middeldure huurwoningen stromen, aldus het verkiezingsprogramma, te weinig mensen vanuit sociale huur door naar een koophuis of andere huurwoning. ‘Amsterdam is een stad van extremen geworden: lage inkomens in de sociale huur, rijken in dure koopwoningen en een steeds meer wegkwijnende middenklasse, die naar Almere wordt gedreven’. JA21 wil die balans herstellen. Dat zou kunnen door kleiner te bouwen, goedkopere materialen te gebruiken en minder duurzaamheidseisen te stellen. Ook wil JA21 wonen boven winkels veel makkelijker maken.
CDA
Lijsttrekker en raadslid Rogier Havelaar gelooft dat Amsterdam behoefte heeft aan een koers die niet doorschiet in één richting, maar het evenwicht bewaart. ‘De afgelopen jaren was het bestuur vaak te eenzijdig. Er zijn torenhoge eisen gesteld aan de markt, waardoor er jarenlang te weinig woningen werden gebouwd’, schrijft hij in het voorwoord bij het verkiezingsprogramma.
Te veel Amsterdammers – gezinnen, starters, middeninkomens en senioren – vinden geen passende woning, terwijl bestaande buurten kampen met achterstallig onderhoud en stijgende lasten. Het CDA kiest daarom voor een stad waar bouwen en wonen hand in hand gaan met leefbaarheid, betaalbaarheid en gemeenschapszin. Huisvesting moet weer een kerntaak van de overheid worden met een bouwambitie van 7.500 woningen per jaar, met vooral veel ruimte voor gezinnen, ouderen en studenten. Daarbij heeft 30% sociaal/40% middensegment /30% dure bouw de voorkeur. Nieuwbouw kan gerealiseerd op plekken waar zich nu nog grote infrastructuur bevindt, zoals rangeerterreinen bij de Zaanstraat en in de Watergraafsmeer. Bovengrondse parkeergarages binnen de Ring moeten gesloopt voor de bouw van ouderenwoningen. De gemeente voert bovendien een actieve grondpolitiek voor de realisatie van Haven-Stad. Het Vereveningsfonds, aldus het CDA, is geen pinpas voor de algemene middelen.
De christendemocraten hebben een 14-puntenplan voor volkshuisvesting. Zo kiezen zij voor een ‘aanvalsplan woningkwaliteit’ om schimmel, tocht en slechte ventilatie in bestaande woningen structureel aan te pakken. Corporatiewoningen op de begane grond moeten beschikbaar blijven voor ouderen of mensen die slecht ter been zijn. Woningtoewijzing gaat op de helling; mensen zonder ‘label’ moeten ook een eerlijke kans op een woning krijgen. En 50-plussers worden aangemoedigd zich tijdig in te schrijven bij Woningnet. Dat maakt voor ouderen de kans groter later een betaalbare en geschikte woning te vinden.
ChristenUnie
De ChristenUnie (CU) staat onder leiding van Timothy Kuijsten op voor een Amsterdam dat (betaalbare) woningen bouwt; elk jaar 7.500 woningen erbij. In een andere verdeling: 40% goedkoop, 30% middelduur, 15% duur en 15% speciaal voor ouderen. Om snelheid te halen voert de gemeente een actief grondbeleid. Sociale huur en middeldure huurkoop dient in het bijzonder te worden bijgebouwd voor gezinnen. Bovendien moet per gebiedsontwikkeling worden gekeken of er ruimte is voor meer betaalbare studentenkamers, jongerenprojecten of Knarrenhofjes. Voor mensen die moeite hebben met het vinden van een plek in de samenleving dienen ‘Paradijsvolgel Woningen’ te worden ontwikkeld. De CU hecht ook veel waarde aan het bouwen aan gemeenschappen. Wooncoöperaties en collectief particulier opdrachtgeverschap krijgen daarom alle ruimte.
Verder wil de CU samenwonen stimuleren. Er wordt daarbij gedacht aan meer mogelijkheden en minder regelgeving voor het delen van een woning. Niet op de laatste plaats toont de ChristenUnie zich barmhartig voor dak- en thuislozen. ‘Niemand in Amsterdam slaapt buiten zijn of haar wil op straat’, aldus het verkiezingsprogramma. Met name jongeren, vrouwen en gezinnen moeten veilige opvang kunnen vinden buiten de reguliere daklozenopvang. Voor mensen met een acute woonbehoefte is het belangrijk in samenspraak met woningcorporaties nieuwe (tijdelijke) woonvormen te ontwikkelen. Gezinnen die op straat dreigen te belanden verdienen snelle toegang tot sociale huur. En de gemeente moet haar verantwoordelijkheid nemen voor de huisvesting van statushouders.
Hart voor Amsterdam
Hart voor Amsterdam met de 88-jarige lijsttrekker Wil van Soest houdt het kort. Zij wil betaalbare woningen voor Amsterdammers, niet voor beleggers. Ouderen moeten in hun eigen buurt kunnen blijven wonen. Ook wordt gepleit voor meer sociale huur en een woning-APK tegen schimmel en achterstallig onderhoud.
BBB Amsterdam met oud-makelaar en vastgoedinvesteerder Ruud Thonhauser aan het hoofd en 50-plus Amsterdam doen ook mee aan de komende gemeenteraadsverkiezingen, maar hebben (nog) geen programma gepubliceerd.