Image

Lieven de Key schat bijvoorbeeld in dat ze bij circa 800 woningen binnen tien jaar aan de bak moeten. Een funderingsproject in de Rivierenbuurt is net klaar. Het gaat om zes panden aan de Diezestraat en de Geulstraat. Gebouwd in 1929 in late Amsterdamse-Schoolstijl: iets minder uitbundig, maar met de kenmerkende wiebertjes van architect Co Franswa. Het complex bestaat uit 21 woningen, waarvan dus zes op de begane grond.

Funderingsklasse matig

Al een aantal jaren hield Lieven de Key de panden scherp in de gaten. Er waren signalen dat de funderingen in de gevarenzone kwamen: meetbouten in de voorgevel gaven de funderingsklasse ‘matig’ aan, een zakking van 2 tot 3 mm per jaar. Uit lintvoegmetingen bleek dat dit vooral speelde op de hoek van het blok. Eerder was er ook zwamvorming geconstateerd, waardoor bewoners door de rotte vloer zakten. Dit kan een signaal voor funderingsproblemen zijn. Nader onderzoek door het graven van een inspectieput in de hoekwoning, maakte duidelijk dat de funderingspalen inderdaad niet meer goed waren. Onder andere door de wisselende grondwaterstanden waren de palen en de daarop rustende dwarsbalken aangetast. Daarom werd in 2024 besloten tot funderingsherstel. Na de nodige voorbereidingen begon het echte werk in december van dat jaar. Voorjaar 2026 was het hele project afgerond.

Image

Elena Rodnina (78) woont al ruim twintig jaar tot volle tevredenheid in haar benedenwoning aan de Diezestraat. Hoewel er op de oude woning wel wat aan te merken was: “Alles was oud, de deuren klemden en het tochtte door de kieren.” Toch schrok ze toen ze voorjaar 2024 een bericht kreeg dat ze haar woning uit moest vanwege funderingsherstel. Andere bewoners van de benedenwoningen kregen een wisselwoning in de buurt. Elena koos voor een bovenwoning in haar eigen straat. “Daar merkte ik eigenlijk pas goed hoe verzakt de woningen waren. De vloer liep helemaal scheef.”

Stabilisering met nieuwe palen

Mark Pelser, projectleider funderingen bij Lieven de Key, legt uit hoe zo’n funderingsherstel in zijn werk gaat: “De benedenwoningen zijn volledig leeggesloopt en op de bodem van de kruipruimte is een betonnen werkvloer aangebracht. Er zijn nieuwe stalen palen in de grond geschroefd tot aan de tweede zandlaag. Sonderingen hadden uitgewezen dat die hier op zo’n 16 meter diepte ligt. Op deze nieuwe palen rust een vloer van gewapend beton die in de draagmuren is verankerd. De nieuwe betonnen vloer draagt en stabiliseert nu de panden. Gelukkig had ons blok een eigen bouwmuur, zodat we geen rekening hoefden te houden met aangrenzende panden in de Diezestraat. In de Geulstraat hadden buren al eerder de fundering vernieuwd toen ze een kelder gingen aanleggen.”

Image

Het funderingsherstel verliep geheel volgens planning. Lieven de Key heeft daarvoor een samenwerkingsverband met een vaste leverancier, die al vroeg in het voortraject aanhaakt. Om mee te denken met de beste technieken, want het is telkens maatwerk. En om capaciteit te kunnen garanderen. Na het funderingsherstel volgde de afbouw – of eigenlijk nieuwbouw – van de beganegrondwoningen. Dat was iets te optimistisch ingepland. Door capaciteitsproblemen bij de aannemer kwam het treintje van de werkzaamheden iets trager op gang. En dus moest Elena een paar maanden langer in haar wisselwoning blijven. Ze volgde met veel belangstelling de werkzaamheden en maakte een uitgebreide fotorapportage. Voor Elena en de andere bovenburen betekenden de werkzaamheden wel overlast: “Het gaf veel stof en lawaai en alles trilde. Maar het was het waard. Ik hield steeds voor ogen dat ik werd beloond met een heerlijke nieuwe woning.” Mark Pelser benadrukt dat tijdens de werkzaamheden met trillingsmeters in de gaten is gehouden of alles nog veilig was.

Toen Lieven de Key het besluit had genomen om de fundering te herstellen, werd dit gecombineerd met een schilaanpak voor verdere verduurzaming van de woningen. Kozijnen zijn vervangen en er is HR+++-glas geplaatst, het dak is geïsoleerd en de woningtoegangsdeuren zijn beter brandveilig gemaakt. Op de begane grond kwam een afwerking van schuimbeton: licht en met een goede isolatiewerking. Daarin is de vloerverwarming weggewerkt. Met deze maatregelen is het EFG-energielabel verbeterd naar A.

Het hele project van sloop, funderingsherstel, verduurzaming, afbouw, bouwplaatskosten en vergoeding voor de bewoners kostte Lieven de Key zo’n 2 miljoen euro. De huur voor de bewoners is gelijk gebleven. Naar schatting heeft deze corporatie nog zo’n 800 woningen waar de komende tien jaar funderingsherstel nodig is. Een flinke opgave waarmee Lieven de Key rekening houdt in de meerjarenonderhoudsbegroting.

Paleisje

Dit voorjaar kregen de uitgeplaatste bewoners de sleutel van hun woning terug. Met de verhuiskostenvergoeding van ruim 6.000 euro konden ze aan de slag met de inrichting. De voordeur is hetzelfde, daarachter is alles vernieuwd. Hoe de indeling van hun woning werd, hadden ze zelf kunnen kiezen. Elena koos voor één grote woonkamer met keuken; anderen hadden de voorkeur voor twee aparte kamers. “Alles is nu strak, zoals een nieuwbouwwoning. Ik mis de ingebouwde kasten, maar heb daarvoor een oplossing gevonden in het voorkamertje. Toen ik in maart verhuisde, was het nog kil, maar met de vloerverwarming was het binnen heerlijk. Het duurde langer dan gedacht, maar dat heb ik voor lief genomen. Ze hebben het heel grondig gedaan. Het is nu echt een paleisje!”